Quarter tone

หยิบเส้นก๋วยเตี๋ยวมา ๒ เส้นให้ยาวเท่ากัน วางบนโต๊ะ แล้วใช้มีดตัด....เส้นหนึ่งแบ่งครึ่ง อีกเส้นหนึ่งแบ่งสี่ ให้เท่า ๆ กัน... 

เพื่อน ๆ ที่รักครับ ผมกำลังพูดถึงเสียงดนตรี  เส้นก๋วยเตี๋ยวแต่ละเส้น (ตอนที่ยังไม่ตัด) มีค่าเท่ากับ 1 whole tone คือจากปลายหนึ่งไปยังอีกปลายหนึ่ง หรือถ้าเป็นเสียงร้องก็...โด - เร

ทีนี้เจ้าเส้นที่ถูกตัดครึ่ง ก็คือเสียง  โด...ดี....เร  แต่ละเส้นเท่ากับ semitone   ส่วนเส้นที่ถูกตัดแบ่งเป็น ๔ ส่วน ก็คือเสียง  โด...ดู...ดี...เด...เร  แต่ละเส้นเท่ากับ quarter tone

(หมายเหตุ - เสียง ดู และ เด นั้น ผมคิดขึ้นมาเอง เพื่อให้สามารถร้อง quarter tone ได้ง่ายขึ้น)

เพื่อน ๆ ที่เป็นนักดนตรี หัดเขียน notation สำหรับ quarter tone ไว้บ้างนะครับ...

การเล่นด้วยเครื่องดนตรีก็ไม่ยาก ท่าน ผศ. แม้วสามารถจับทรอมโบนมาเป่า Quarter tone scale ได้เลย ยิ่งพวกเครื่องสายอย่างไวโอลิน วิโอล่า เชลโล่ หรือเบส...ก็ยิ่งซำบาย!

ส่วนการขับร้องก็ให้เพื่อน ๆ เริ่มร้องแบบ chromatic ก่อน คือแค่เพียง โด - ดี - เร จากนั้นจึงค่อยแบ่งย่อยลงไปอีกเป็น  โด - ดู - ดี - เด - เร  หัดร้องให้ชำนาญ จนแบ่งให้ละเอียดได้เลย!

เด็กคนนี้รู้จัก quarter tone ครับ...

ครูดนตรีจะร้องโด่หรือเด่....เป็นใช้ได้หมด ขอเพียงให้รู้จัก quarter tone ไว้บ้าง เด็ก ๆ ถามจะได้ตอบถูก! 

น้องบุ๊ค

ที่โรงเรียนธีรดาของครูแต้ม ผมมีนักเรียนไวโอลินอยู่ ๓ คน คือ ตั๊ก เนเน่ และบุ๊คผู้มาทีหลังเพื่อน น้องบุ๊กเพิ่งจะได้เริ่มเรียนชั่วโมงแรกเมื่ออาทิตย์ที่แล้วนี่เอง ไม่เหมือนนักเรียนคนอื่น... น้องบุ๊คมีเครื่องดนตรีเตรียมไว้พร้อมสรรพ แสดงถึงความมุ่งมั่น ไม่ลังเลที่จะก้าวเดินไปข้างหน้า

ในบรรดานักเรียนไวโอลินที่ผมเคยสอนมา ก็มีน้องบุ๊คนี่แหละที่เป็นคนช่างถาม คำถามแต่ละคำถามของน้องบุ๊คล้วนแสดงให้เห็นซึ่งความสนใจใฝ่รู้ ฉลาด และกล้าแสดงออก นับว่าผมได้เจอเพชรที่ยังไม่ได้เจียรนัยเข้าอีกเม็ดนึงแล้ว!!!

ในชั่วโมงแรกนั้น ผมสอนน้องบุ๊คเกี่ยวกับทุกสิ่งที่นักเรียนจำเป็นต้องรู้ อาทิ การดูแลรักษาเครื่องดนตรีนับตั้งแต่เริ่มนำไวโอลินออกจากกล่องไปจนถึงตอนเก็บเข้ากล่อง  การจับเครื่องดนตรีในท่าพัก ท่าเล่น ท่ายืน การจับโบว์ การตั้งสาย ตลอดจนชื่อโน้ตในแต่ละสาย การบ้านในชั่วโมงแรกก็คือ การสีแบบรถไฟ AADDGGEEAA   น้องบุ๊คหัวไวมากครับ ยิ่งเรียนรู้ได้เร็ว ผมก็ยิ่งสอนเร็ว!

ผมทุ่มเทให้อย่างเต็มที่  พูดได้ว่าตั้งแต่สอนมา ก็ยังไม่เคยให้นักเรียนคนใดได้เริ่มเล่นนิ้ว ๑ (อย่างที่เห็นในภาพ) หลังจากฝึกซ้อมมาได้แค่เพียงสัปดาห์เดียว ก็มีน้องบุ๊คนี่แหละ!

ชั่วโมงที่ ๒ การบ้านของน้องบุ๊คก็คือ แบบฝึกหัด เรโด (สาย A D G E A) ของลุงน้ำชา…

สอนเสร็จ…ผมไปซื้อเสบียงและยาให้พี่ชาย จากนั้นก็ไปซื้อน้ำไร้ความรู้สึกที่ตลาดนาก่วม  พอกลับถึงบ้าน ผมจับค้อนตีตะปูต่อ จนได้ผลงานอย่างที่เห็นในภาพข้างล่างนี้…

ก่อนค่ำมีผู้มาเยือนลุงน้ำชา คือ น้องนัท น้องน่าน และคุณแม่  เมื่อตอนปลายปีคุณพ่อเคยพามาแล้วครั้งนึง จากนั้นก็หายเงียบไป วันนี้คุณแม่เป็นผู้พามาคุยเรื่องเรียนไวโอลิน

เห็นเป็นเด็กอนุบาล ๒ และ ๓ ผมบอกว่าคุณแม่พามาเรียนได้ฟรี เพียงแค่ลงทุนซื้อไวโอลินให้คนละตัว คือ ขนาด 1/4 และ 1/2 ซึ่งถ้าจะเรียนจริง ๆ ก็ต้องรอให้ผมหานักเรียนให้ได้อีก ๒ คน เพื่อจะได้จัดเป็นกลุ่มที่ ๒ แล้วให้มาเรียนในวันอาทิตย์เวลา ๑๕.๐๐ น. – ๑๗.๐๐ น. คุณแม่ก็อยากให้ลูกได้เรียนครับ แต่มีปัญหาตรงที่ไม่สามารถหาเวลามาส่งลูกได้ เพราะท่านเป็นพยาบาลอยู่ที่โรงพยาบาลค่าย ฯ ส่วนคุณพ่อก็ทำงานอยู่ต่างแดน…

คุณแม่น้องแนนและนัทถามผมว่าขอเป็นตอนค่ำได้ไหม ผมบอกว่าถ้าเรียนช่วงนั้นคงต้องโดนยุงหามแน่ ๆ พูดไปผมก็ต้องขยับแข้งขยับขาไม่ให้โดนยุงกัด ขณะที่ยุงฝูงใหญ่บินว่อนอยู่เหนือศีรษะผู้มาเยือน!!!

ได้เวลาออกหากินของ blood suckers แล้วจ้า…