Showing posts with label ตั้งสายเปียโน. Show all posts
Showing posts with label ตั้งสายเปียโน. Show all posts

Sunday, November 01, 2015

ตั้งสายเปียโนให้น้องปัน


ไปตั้งสายเปียโนให้น้องปัน... วันนี้ผมปั่นจักรยานเข้าเมืองอีกครั้งด้วยระยะทางไปกลับรวมแล้วประมาณ ๔๐ กิโลเมตร!!


"น้องปัน" เป็นลูกศิษย์เปียโนคนเดียวที่ผมภูมิใจ ได้ฟังการบรรเลงของน้องปันแล้ว ผมรู้สึกหัวใจพองโต เคยสอนมาตั้งแต่ยังตัวเล็ก เริ่มต้นจากตำรายามาฮ่าเล่ม ๒ หรือ ๓ นี่แหละ (จำไม่ได้)  ตอนหลังพอนักเรียนเล่น Für Elise ได้ ก็หันไปเล่น Moonlight Sonata  ตั้งแต่นั้นมาผมก็หยุดสอน เพราะนักเรียนเก่งแล้ว ผมไม่มีภูมิที่จะสอนอีกต่อไป! 

เปียโนของน้องปันไม่ได้ตั้งสายมานาน ก่อนหยุดสอนผมบอกว่าจะตั้งสายให้ เพื่อว่านักเรียนจะได้เล่นอย่างมีความสุข แต่ก็ไม่มีโอกาสได้ไปทำให้สักที จากเดือนเป็นปี จากปีเป็นสองปี...สามปี ผมรู้สึกผิดจริง ๆ 

วันนี้วันอาทิตย์ ไม่รู้หละ!  ยังไง ๆ ก็ต้องไปทำในสิ่งที่พูดไว้ให้ได้ ผมปั่นจักรยานออกจากบ้านพร้อมกับเป้เครื่องมือแต่เช้า ถึงบ้านน้องปันน่าจะประมาณ ๙ โมง...


เปียโนยามาฮ่าของน้องปันเป็นแบบ upright รุ่น JU109 PE ผลิตในอินโดนีเซีย ใช้มือเดียวมาตลอด สภาพจึงยังดีอยู่ ไม่มีปัญหาเรื่องคีย์ค้าง พอไปถึงผมก็ลงมือตั้งสายได้เลย ไม่ต้องเสียเวลาซ่อมเหมือนเปียโนของอาจารย์ต่อที่ได้ไปซ่อมเมื่อไม่กี่วันมานี้...


พยายามปรับตัวให้เข้ากับยุคสมัย...ผมยอมรับเทคโนโลยีการวัดค่าความถี่เสียงที่ละเอียดแม่นยำและการทำงานของโปรแกรม Piano Tuner โดย TuneLab  คิดว่าเมื่อมีเครื่องมือเครื่องไม้ที่ดีและมีประโยชน์...มีหรือที่จะไม่นำมาใช้?  ผมวาง netbook บรรจุโปรแกรม TuneLab ไว้บนหลังเปียโน แล้วเปิดใช้งานทันที...


ดีนะที่ไม่ลืมสายสักหลาดดับเสียงไว้ที่บ้าน ผมจัดการใส่มันอย่างรวดเร็ว โดยใช้ไขควงแบนช่วยกด....


ในย่านที่อาศัยสายสักหลาดช่วย ผมตั้งเสียงสายกลางให้ครบก่อนแล้วค่อย ๆ ดึงสายสักหลาดดับเสียงออกทีละจุด ตั้งอีกสายนึงให้เท่ากับสายกลาง (ไม่มี beat)  


จากนั้นก็ใช้ลิ่มยางดับเสียงสายที่ตั้งเสียงแล้ว (เส้นนอก) ดึงสายสักหลาดออก ตั้งสายที่เหลือให้เท่ากับสายกลาง... 


ตั้งสายทั้ง ๘๘ คีย์เสร็จก็เที่ยงวันพอดี คุณแม่ของน้องปันทำอาหารอิตาเลียนเลี้ยง อร่อยมากครับ คนตั้งสายเปียโนต้องขอขอบคุณ ผมถ่ายรูปร่วมกับนักเรียนไว้เป็นที่ระลึก หลังจากฟังการบรรเลงอันไพเราะจากน้องปัน....

ภาพจากอาจารย์บี
จากบ้านน้องปัน ผมปั่นจักรยานไปโรงงานเซรามิกแสงอรุณ ตั้งใจว่าจะตั้งสายเปียโนให้คุณอารีย์ แต่พบว่าประตูรั้วปิดอยู่ จึงได้มุ่งหน้ากลับบ้าน...

วันนี้เป็นวันทำความดี ผมอยากให้ทุกคนได้มีความสุขกับเสียงเปียโนที่ไม่เพี้ยน!

Friday, November 22, 2013

แฟร้งก์ฝืด!

เมื่อวันอังคารที่ผ่านมา ผมไปตั้งสายเปียโนหลังหนึ่ง เป็นเปียโนอัพไรท์ยี่ห้อ Yamaha...


ก่อนลงมือตั้งสาย พบว่ามีค้อนตัวหนึ่งค้างอยู่...


เมื่อค้อนตีไปข้างหน้าแล้วไม่กลับลงมา โน้ตตัวนั้นก็จะเล่นไม่ดังอีก จำเป็นต้องแก้ไข ก่อนที่จะตั้งเสียง งานนี้ผมต้องยก action ออกมาซ่อมข้างนอก...


ยกออกมาแล้ว หาที่วางให้ดี ค่อย ๆ ใช้ไขควงปากแบนขันสกรู ถอดตัวค้อน (เสียง E) ที่มีปัญหาออกมาอย่างเบามือ  ผมถอดตัวข้าง ๆ (Eb) ออกด้วยเพื่อให้ทำงานได้สะดวกขึ้น...







เจ้าชุดหัวค้อนจะประกอบด้วยกลไกชิ้นหนึ่งมีชื่อว่า flange 


เพื่อน ๆ จะเห็นว่ามี pin หรือเข็มทองเหลืองสอดอยู่ โดยมีสักหลาดแดงรองรับ มีเชือกคล้องอยู่กับสปริง อาการค้าง (ค้อนไม่ถอยกลับเข้าที่) นั้นเกิดได้หลายสาเหตุ อาทิ เชือกขาดหรือหลุด, สปริงหัก, pin คด,  เกิดความฝืด, สักหลาดบวม ลองถอดออกมาดูเถอะ...จะว่ามันฝืดเพราะอะไร? 


สำหรับเปียโนของคุณอารีย์หลังนี้ก็มีเจ้า flange ตัวนี้ตัวเดียวเท่านั้นที่มีปัญหา เชือกก็ไม่ชาด สปริงก็ไม่หลุด แต่ขยับไปมาไม่คล่อง ปัญหาอยู่ที่ความฝืดระหว่าง pin (เข็มทองเหลือง) และสักหลาดสีแดง ต้องใช้เจ้าเครื่องมือปลายแหลมที่เห็นนี้...


ค่อย ๆ ดัน pin ออกมานิดนึง เสกคาถาแล้วเป่าพรวด (อย่าให้น้ำลายกระเด็นใส่) ดัน pin กลับแล้วขยับไปมา  ทำอย่างไรก็ได้เพื่อให้ความฝืดหายไป  (อิอิ)  เรียบร้อยแล้วก็ประกอบชุดค้อนทั้ง ๒ ชุดกลับเข้าที่  นั่นไง...ค้อนไม่ค้างแล้ว!!


ซ่อมเสร็จก็ลงมือตั้งสายได้เลย...

หุหุ แฟร้งก์ฝืด ไม่ใช่ แฟรงก์เฟิร์ต เมืองที่ร่ำรวยที่สุดในกลุ่มสหภาพยุโรปนะครับ

Saturday, June 12, 2010

ตั้งสายเปียโน

วันนี้ผมใช้เวลาหลายชั่วโมงทีเดียวในการท่องไปในโลกของอินเทอร์เน็ตเพื่อค้นคว้าและหาข้อมูลเกี่ยวกับ“การซ่อมและตั้งสายเปียโน” ทำให้ได้อะไร ๆ หลายอย่างที่จะนำมาประเมินชีวิตตัวเองในช่วงที่ผ่านมา นับตั้งแต่ตอนที่ไว้ผมทรงสี่เต่าทอง (อาจารย์อำนาจที่วิทยาลัยเทคนิคภาพพายัพเรียกผมว่า “ไอ้หมาจู”) จนกระทั่งผมขาวจนเกือบทั้งหัว...

ผมเริ่มหัดตั้งสายเปียโนเมื่อปี ๑๗ ประมาณนั้น  เรื่องราวมีอยู่ว่า ผมได้ซื้อเปียโนยี่ห้อ Robinson ขนาด ๘๕ คีย์มาหัดเล่น จากนั้นก็ยกไปตั้งที่ห้องอาหารวาสนา โรงแรมแสงทวี ที่ผมได้ไปเช่าทำ  พอเปียโนเสียงเพี้ยน ผมก็ขอ “ครูพันธ์” ซึ่งเป็นนักเปียโนวงธนาคารออมสินให้ช่วยตั้งเสียงให้ ครูพันธ์ก็ใจดียิ่งนักกรุณาไปตั้งสายให้ ทำให้ผมมีโอกาสได้เฝ้าดูการตั้งสายของครูตั้งแต่เริ่มลงมือจนแล้วเสร็จ นับได้ว่าท่านเป็นครูคนแรกที่สอนให้ผมเล่นและตั้งสายเปียโน…

ผมจำไม่ได้แล้วว่าครูคิดค่าตั้งสายเปียโนเท่าไร แต่สิ่งที่ท่านได้มอบให้ในวันนั้นคือ ค้อนจูนเปียโนซึ่งท่านสั่งทำใช้เอง และที่สำคัญยิ่งก็คือการสอนให้ผมรู้จักการตั้งสายเปียโนด้วยตนเอง  หลังจากนั้นผมก็เริ่มศึกษาและทดลองกับเปียโนของตนเอง จนกระทั่งได้เข้าไปเรียนดนตรีที่ดุริยศิลป์ วิทยาลัยพายัพ ทำให้ได้เห็นและสัมผัสกับเปียโนอีกหลายตัว ผมเริ่มออกรับงานตั้งสายเปียโนตั้งแต่ปี ๑๙


เคยไปตั้งเปียโนให้กับเปียโนที่อยู่ใกล้เล้าไก่  เปียโนที่ บลูมูนไนท์คลับ  และอีกหลายแห่งด้วยกัน  การเดินบนถนนสายช่างซ่อมเปียโนของผมไม่ได้ราบรื่น  มันก็พอๆ กับอาชีพนักเล่นเปียโนที่ทำให้ชีวิตต้องระหกระเหินไปอย่างไม่มั่นคง  ผมวางมือจากการซ่อมเปียโนไปนานมาก นานจนยางดับเสียง (mute) เสื่อมสภาพ และเครื่องไม้เครื่องมือหายไปหลายชิ้น  เมื่อผมตัดสินใจกลับมาจับค้อนจูนอีกครั้งเมื่อเร็ว ๆ นี้ ผมมี mute ที่ใช้ได้อยู่เพียงชิ้นเดียว!

เมื่อตั้งใจจะกลับไปจับค้อนตั้งสายเปียโน ผมก็อยากที่จะเพิ่มเนื้อหาในเว็บของผมด้วยเรื่องของ piano tuning  แต่ไม่ใช่ในฐานะของ Piano Technician หรือผู้เชียวชาญใดๆ ทั้งสิ้น  เพราะตระหนักดีว่าผมเป็นแค่เพียงตาแก่ที่ชื่นชอบงาน DIY และเคยได้ลองปฏิบัติงานซ่อมเปียโนมาบ้างแล้วเท่านั้นเอง…

ผมกำลังคิดที่จะหาซื้อเปียโนเก่า ๆ มาซ่อม อยากมีความสุขกับเปียโนเก่าที่รายล้อมอยู่รอบข้าง แต่ฝันนั้นคงไม่เป็นจริง ถ้าผมหมกตัวอยู่อย่างเช่นทุกวันนี้ ดังนั้นวันนี้ผมจึงได้เริ่มออกค้นหาข้อมูลทางอินเทอร์เน็ต และได้ไปเจอแหล่งที่จะสั่งซื้ออะไหล่เปียโนได้ทางอินเทอร์เน็ต คือ www.pianosupply.com/ ซึ่งจะมีทุกอย่างที่เราสามารถนำมาชุบชีวิตเปียโนเก่า ๆ ได้ อยากให้เพื่อนๆ ที่สนใจในเรื่องนี้ ไม่ว่าจะเป็นอาจารย์ดำหรือคุณเมธี ได้ดาวน์โหลด catalog สีขนาด ๑๔๙ หน้ามาลองศึกษาดู

ได้อ่านที่ผู้เชี่ยวชาญท่านหนึ่งกล่าวว่างานตั้งสายเปียโนของท่านมีประมาณ ๖๐ หลังต่อเดือน พูดง่ายๆ ก็คือประมาณวันละ ๓ หลัง

โห…ตั้งสายเปียโนได้วันละครึ่งหมื่นเชียว!