หนังสือเดินทางฉบับสุดท้าย

ผมไปทำหนังสือเดินทางที่ศาลากลางจังหวัดพิษณุโลกเมื่อวันที่ ๑๖ มิถุนายน ๒๕๖๐ เห็นป้ายเขียนบอกไว้ว่าจะได้รับหนังสือเดินทางภายในเวลาไม่เกิน ๗ วัน...

เชื่อถือได้ครับ เพราะวันนี้ที่ ๒๒ ผมก็ได้รับหนังสือเดินทางฉบับใหม่เรียบร้อยแล้ว นำมาเปรียบเทียบกับฉบับที่แล้ว เห็นความแตกต่าง ๒ อย่างคือ สีปกเข้มขึ้น และมีจำนวนหน้าเพิ่มจากเดิมอีก ๑๖ หน้า 

พาสปอร์ตเล่มใหม่ของผมหมดอายุวันที่ ๑๖ มิถุนายน ๒๕๖๕  ถึงตอนนั้นคนถือก็แก่หง่อมเดินไม่ไหวแล้ว ผมจึงกล่าวได้ว่านี่คือ "หนังสือเดินทางฉบับสุดท้าย" ของผมอย่างแน่นอน...

การถ่ายภาพทำหนังสือเดินทางไม่มีการใช้โปรแกรมหน้าสวย เป็นเช่นไรก็ออกมาเช่นนั้น ผมขอนำภาพจากทั้งฉบับเก่าและใหม่มาเทียบกัน เพื่อได้เห็นความจริงของชีวิต 

ผ่านมาอีก ๕ ปี แก่ลงขนาดไหน...

จากนี้ไปอีก ๕ ปี ผมจะมีโอกาสถือหนังสือเดินทางฉบับสุดท้ายไปเที่ยวต่างประเทศได้อีกซักแค่ไหนก็ไม่รู้?

ว่าด้วยเรื่องหนังสือเดินทาง

Google ปฏิทินแจ้งเตือนมาว่า "หนังสือเดินทางเหลืออายุแค่ ๖ เดือน ในวัน พฤ. 18 พ.ค. 2017" เป็นอันว่าต่อไปจะใช้เดินทางไปต่างประเทศไม่ได้แล้วเป็นส่วนใหญ่ ลาวก็ไปไม่ได้ จะมีก็แค่กัมพูชาที่ยังกำหนดอายุหนังสือเดินทางไว้อย่างน้อย ๔ เดือน... 

ผมเคยถือหนังสือเดินทางมาแล้วรวมทั้งหมด ๖ ฉบับ เล่มที่เห็นในภาพมีขนาดใหญ่กว่าเพื่อน และมีรอยตัดตรงมุมนั้นเป็นเล่มที่ ๒...

สำหรับหนังสือเดินทางเล่มแรกนั้นทางการได้ยึดคืนไปแล้วเมื่อมันหมดอายุและติดต่อทำเล่มใหม่ จำได้ว่าตอนทำหนังสือเดินทางเล่มแรกนั้นยากลำบากมาก ผมต้องไปติดต่อที่ทำการอำเภอเมืองจังหวัดเชียงใหม่ ซึ่งตอนนั้นยังเป็นอาคารไม้สองชั้นอยู่หน้าเรือนจำ สำหรับผู้ชายก็ต้องมีหลักฐานเกี่ยวกับการเกณฑ์ทหารไปแสดงด้วย...

ยื่นรูปถ่าย เอกสาร ค่าธรรมเนียมให้เจ้าหน้าที่แล้วต้องรอเป็นเดือนครับกว่าจะได้หนังสือเดินทางเล่มแรกมาถือไว้ ผมใช้แค่เดินทางไปพม่า-บังกลาเทศ-อินเดีย

ในภาพจะเห็นหนังสือเดินทางเล่มแรกซึ่งวางไว้ใกล้กับหนังสือ Across Asia on the Cheap ของ Lonely Planet....

ตอนทำหนังสือเดินทางฉบับที่ ๒ ผมจำไม่ได้ว่าทำที่ไหน รู้แต่ว่าเค้าออกให้เมื่อวันที่ ๓๑ พฤษภาคม ๒๕๒๗ หมดอายุเมื่อวันที่ ๓๐ พฤษภาคม ๒๕๓๒ เล่มนี้รับงานหนักหน่อย ผมใช้เดินทางไปปากีสถาน ยุโรป ออสเตรเลีย และประเทศเพื่อนบ้าน หมดอายุเมื่อครบ ๕ ปีก็ยังสามารถไปต่ออายุได้อีก ๕ ปี ถึงวันที่ ๓๐ พฤษภาคม ๒๕๓๗...

หลังจากนั้นรู้สึกว่าการทำหนังสือเดินทางก็ง่ายขึ้น มีหน่วยบริการเคลื่อนที่มาตั้งทำหนังสือเดินทางให้ในต่างจังหวัด ที่ลำปางผมเคยทำ ๒ ครั้ง (ที่โรงเรียนบุญวาทย์และที่ว่าการอำเภอ) ช่วงหลังไปทำที่ศาลากลางจังหวัดเชียงใหม่ จะเห็นได้ว่ารูปเล่มของหนังสือเดินทางตั้งแต่ฉบับที่ ๓ ถึง ๖ นั้นมีขนาดเล็กลง...

สรุปแล้วผมถือหนังสือเดินทางมาแล้วทั้งหมด ๖ ฉบับ รวมอายุใช้งานต่อเนื่องก็ ๓๕ ปี ฉบับล่าสุดซึ่งกำลังจะหมดอายุในอีก ๖ เดือนข้างหน้าก็อาจใช้เดินทางไปไหนไม่ได้อีก!

ถ้ายังอยากจะเดินทางไปต่างประเทศต่อ ก็ต้องทำหนังสือเดินทางอีกเล่ม และมันจะเป็นครั้งสุดท้ายในชีวิตอย่างแท้จริง! 

แนะนำเรื่องผ่านด่านตรวจคนเข้าเมืองห้วยทราย...

เวลาช่างเหอะต้องซ่อมของบางอย่างโดยอาศัยการลองผิดลองถูก บางครั้งมันก็ทำให้เสียเวลาหรือเสียเงินโดยไม่จำเป็นได้เหมือนกัน ต่างกับถ้าจะมีผู้รู้มาบอกเลยว่าตรงไหนเสียและต้องซื้ออะไรมาเปลี่ยน เช่นเดียวกันกับการเดินทางคนเดียวไปยังสถานที่ ๆ ยังไม่เคยไป บางครั้งอาจต้องเสียเวลาไปกับความไม่รู้ก็เป็นได้

วันนี้ผมอยากแนะนำเรื่องการผ่านด่านตรวจคนเข้าเมือง หรือที่เรียกว่า ต.ม. ที่บ้านห้วยทรายซักหน่อย คิดว่าน่าจะมีประโยชน์อยู่บ้างสำหรับผู้ที่ยังไม่เคยไป ท่านที่รู้แล้วคงไม่ว่ากันนะครับ...

เจ้าหน้าที่ ต.ม. ของลาวจะเริ่มทำงานเวลา ๘.๓๐ น. สิ่งที่ต้องเตรียมไว้คือ หนังสือเดินทางและปากกา  แบกเป้ไปคนเดียวโดด ๆ พอไปถึง...ต้องรีบหาแบบฟอร์มให้ได้ก่อน (ไม่เหมือนไปกับทัวร์หรือกับบริษัทเดินรถซึ่งจะมีผู้จัดเตรียมไว้ให้) ได้มาแล้วก็ให้รีบกรอกทันที  เป็นภาษาอังกฤษ...เขียนให้ดี ๆ หน่อยนะ ตัวสะกดให้ถูกต้อง  ตัวเลขวันเดือนปีเกิด หมายเลขหนังสือเดินทาง วันออกหนังสือฯ วันหมดอายุ ดูให้ดี...อย่าให้ผิด ช่องที่ถามว่าจะพักที่ไหนก็ให้เขียนลงไปว่า Hotels

เค้าไม่มีแบบฟอร์มวางไว้ให้หยิบเอง ต้องไปขอกับเจ้าหน้าที่ ถ้าเพื่อน ๆ วางแผนที่จะไปเวียดนามแล้วกลับเข้าลาวอีกครั้ง จะขอมา ๒ ใบก็ได้ (เหลือเก็บไว้ใช้ตอนเข้าลาวอีกครั้ง)


แบบฟอร์มมี ๒ ส่วนติดกันคือ ด้านซ้าย(ขาเข้า) และด้านขวา(ขาออก)  ด้านขาออกจะกรอกรายละเอียดไว้ล่วงหน้าก็ได้ แต่ยังไม่ต้องลงวันที่ เพราะเรายังไม่รู้กำหนดวันแน่นอน

ทีนี้ก็เป็นเรื่องของการเข้าคิวอย่างที่เห็นในภาพ เพื่อน ๆ ไม่ต้องไปเข้าคิวตามก้นฝรั่งนั่นนะครับ จะเสียเวลาเปล่า (ภายหลังอาจต้องเขกหัวตัวเอง) เพราะว่าคนมากมายเหล่านั้นเป็นผู้เดินทางเข้าลาวที่ต้องมีวีซ่าและต้องเสียค่าธรรมเนียม คนไทยอย่างเราไม่จำเป็นต้องใช้วีซ่า (เช่นเดียวกับคนสิงคโปร์ คนมาเลเซีย ฯลฯ)  ไม่ต้องไปต่อคิวหรอกครับ ให้นำหนังสือเดินทางพร้อมแบบฟอร์มที่กรอกแล้วไปยื่นตรง IMMIGRATION PASSPORT CHECK นั่นเลย

ตรงนั้นจะมีเจ้าหน้าที่อยู่ เค้าจะตรวจสอบและฉีกเอกสารขาเข้าที่เรากรอกเก็บไว้ ขั้นตอนการประทับตราใช้เวลาไม่ถึงนาที เพื่อน ๆ ก็จะได้ passport คืน!   

ที่สำคัญคือ...เมื่อได้หนังสือเดินทางคืนมา ให้ตรวจสอบว่ามีการประทับตราเข้าเมืองถูกต้องหรือเปล่า ถ้าไม่มี...ตอนเดินทางออกเป็นได้เรื่องแน่นอน โดนปรับฐานลักลอบเข้าเมืองหลายตังค์นะครับ

ลาวให้อยู่ได้ ๑ เดือน เช่นเดียวกับมาเลเซียและสิงคโปร์...

เอกสารขาออกที่ได้คืนมาพร้อมกับหนังสือเดินทางต้องเก็บให้ดีนะครับ อย่าให้หายโดยเด็ดขาด 

ถ้าดูในภาพบนสุด...ตรงหน้าต่างสีฟ้าที่เห็นคือจุดรับแลกเงิน เพื่อน ๆ ยังไม่ต้องแลกเงินกีบจากตรงนั้นก็ได้ เมื่อเดินขึ้นไปถึงถนนใหญ่ เลี้ยวซ้ายแล้วเดินไปอีกซัก ๓๐-๔๐ เมตร จะเห็นบูธแลกเงินทวีสิน ที่นั่นเค้าให้ rate ดีกว่านิดนึง!

๑ บาทแลกได้ ๒๕๖ กีบเจ้า...